‘Iedereen rechter: Hoe we snel verglijden in stereotiep denken over slachtoffers en plegers’

logo Knack.be ‘De zaak rond Bart De Pauw is ongewild een prototype voorbeeld geworden van het menselijk denken in stereotypen’, schrijft Kasia Uzieblo naar aanleiding van de felle reacties op de verhalen rond Bart De Pauw. Ze roept op tot meer terughoudendheid. ‘Onze mening kan immers gedreven worden door foutieve denkpatronen en zware gevolgen met zich meebrengen.’ Meer lezen

 Wangedrag in tijden van #metoo

Auteur Koen Smets

Maatschappelijke normen beïnvloeden de keuzes die we maken. We zijn sociale wezens, en het is dus weinig verrassend dat we het gedrag van anderen rondom ons als voorbeeld nemen, en hun reactie op wat we doen in acht nemen. We willen erbij horen, en dan is het belangrijk ons te gedragen op een manier die conform is aan de normen van onze favoriete sociale groep. Lees meer © Apache

Twee mannen kapot: Moet dit wel op TV of in de krant?

Opinie Ton F. van Dijk

Journalist Jelle Brandt Corstius verklaarde in Trouw dat hij aan het begin van zijn carrière tijdens zijn werk verkracht werd. Gisteravond verdedigde de vermeende dader, TV-producent Gijs van Dam zich in een uitzending van Pauw. Waarom vroeg niemand zich af of dit wel op TV of in de krant moest komen, vraagt Ton F. van Dijk zich af. Meer lezen


VRT-nieuws-logoPrivate zaken in de krant en op tv. Een goed idee?

Leo Neels vraagt zich af of het een goed idee was of een marketingtruc toen Griet Op de Beeck in media verklaarde: “Mijn vader heeft mij tussen mijn 5e en mijn 9e misbruikt.”?  Meer lezen

Zij is te gast in DWDD om te vertellen over haar persoonlijke betrokkenheid bij het centrale thema van de trilogie: incest.

Mijn privacy is waardevol

jeugdzorg
Foto ANP

Nieuwe technologie en media zijn een verrijking. Zolang iedereen daar op een juiste manier mee om kan gaan. Zo moeten wij onszelf richtlijnen leren en opleggen. Moeten wij onze kinderen ermee om leren gaan en leren communiceren binnen de sociale media. Meer lezen

Wanneer is iemand (burger)journalist

AUTEUR ICT-jurist Arnoud Engelfriet.

Je bent journalist als je feiten of meningen publiceert. Het maakt daarbij niet uit of je bij radio, televisie, krant of ander medium werkt, of zelfs maar of je professional bent. Ook gewone burgers kunnen journalist zijn.

Wie schrijft over actuele onderwerpen, is al snel bezig met journalistiek. Dat geldt voor columnisten net zo hard als voor brengers van feitelijk nieuws en actualiteiten. Je bent journalist als je “informatie, meningen of ideeën aan het publiek bekend maakt”, ook als je niet voor een krant, tijdschrift of professionele website werkt. De term burgerjournalistiek wordt vaak gebruikt om onderscheid te maken tussen medewerkers van massamedia en ‘gewone’ mensen met een website, maar die term is juridisch gezien onzin.

Filmen op de openbare weg

Onderdeel van de vrije meningsuiting is dat je mensen en gebeurtenissen mag filmen op de openbare weg. Wel moet je daarbij rekening houden met hun privacy. Voor politieagenten geldt die overigens minder streng dan voor gewone burgers.

Hoofdregel is dat filmen en fotograferen op de openbare weg mag, omdat dat valt onder de vrijheid van informatiegaring – een onderdeel van de vrijheid van meningsuiting. Gebruik je een aangebrachte camera (bv. een beveiligingscamera, dan moet je mensen daarvoor waarschuwen voordat ze in beeld zijn. Bij een met de hand vastgehouden camera hoeft dat niet. Filmen van politieagenten Een bijzonder geval is het filmen van politieagenten die aan het werk zijn. In tegenstelling tot gewone burgers verrichten zij een publieke taak op straat, en het is dan ook toegestaan om hen te filmen bij dat werk. Natuurlijk mag dat niet uitlopen op hinderlijk volgen of lastigvallen. Een agent kan je dus sommeren om een eind verder weg te gaan staan. In een arrest van het Gerechtshof werd een man vrijgesproken die agenten fotografeerde terwijl die met flitscontroles bezig waren. Het gerechtshof vond dat er wel degelijk verslag gedaan mag worden van politie-activiteiten, en of daar foto’s bij nodig waren “is een journalistieke beslissing waarin de rechter in beginsel niet dient te treden. BRON: Ius mentis

Omstander filmt hardhandige arrestatie door Gentse agenten

Gentse agenten raken ingesloten door menigte bij interventie

VRT Het journaal 18/09 / VTM nieuws vrijdag 19/09 (beeld vanaf 17min30sec)


De Gentse politie heeft in de Hoogpoort een 22-jarige man uit Merelbeke gearresteerd die verdacht wordt van agressief gedrag tegen zijn partner. Een omstander filmde de arrestatie. Meer lezen

Blijkbaar zijn Gentse agenten intelligenter dan Brugse agenten, die hebben geen klacht neergelegd tegen de filmer:
Een terras in Brugge

Toen een klant zijn kop koffie op de grond keilde, haalde ik mijn videocam boven en begon te filmen.
Zowel de betrokkene, zijn partner als andere aanwezigen hebben kunnen zien dat ik aan het filmen was, en er geen bezwaar tegen gemaakt.
De video groeide uit tot een verslag over iemand die bewust ruzie uitlokt met mensen van een andere origine – vandaar de titel: “Racisme in Brugge”.

Op maandag stelde ik tot mijn verbijstering vast dat ik een scoop gerealiseerd had. Sterker nog: een journalistieke primeur die heel wat (politie-)commotie veroorzaakte.

Dat mijn video zoveel media-aandacht te beurt viel, was enkel te wijten aan de politie zelf. Ikzelf ben niet ingegaan op de verzoeken van VRT-nieuws en Terzake, VTM en WTV/focus, noch van radiozenders EEN-De Ochtend en VRT-radio West-Vlaanderen. Wel alomtegenwoordig op die zenders: politiewoordvoerders en “privacy-specialisten” die hun zegje kwamen doen over (het recht op) privacy.
De twee politie agenten (te zien in de video) maken er een zaak met burgerlijke partijstelling van.

Kortom: de politie heeft uit een video die een geval van racisme in beeld brengt, een privacy-problematiek gecreëerd via de mainstream media. Met als mogelijk doel wetten erdoor te krijgen die hen moeten toelaten spycams te gebruiken, én naar believen opnamemateriaal af te pakken als zijzelf door burgers gefilmd worden.
Meer lezen: Rechtszaak politie(vakbond) versus (burger)journalist

Politie filmen tijdens hun optreden toegelaten of niet?
Het filmen van de politieagenten zou een inbreuk zijn op het recht op afbeelding, beschermd door de Privacywet en het verspreiden van de informatie via internet lijkt een gegevensverwerking eveneens beschermd door de Privacywet.
Vooraleer een burger foto/videopname  neemt van iemand, dient principieel om toestemming gevraagd. Wil men nadien dit beeldmateriaal publiceren op het internet of waar dan ook, dan moet ook hiervoor nogmaals toestemming gevraagd.
De Privacywet voorziet evenwel uitdrukkelijk dat ze slechts beperkt van toepassing is indien persoonsgegevens verwerkt worden voor journalistieke doeleinden.
Zo bepaalt de Privacywet dat:
• de verwerking van gevoelige gegevens, gegevens met betrekking tot de gezondheid en gerechtelijke gegevens voor uitsluitend journalistieke, artistieke of literaire doeleinden mogelijk is, wanneer de verwerking betrekking heeft op persoonsgegevens die kennelijk publiek zijn gemaakt door de betrokken persoon of die in nauw verband staan met het publiek karakter van de betrokken persoon of van het feit waarin die persoon betrokken is;
• er vrijstelling is van de informatieplicht op verwerkingen van persoonsgegevens voor uitsluitend journalistieke, artistieke of literaire doeleinden, wanneer de toepassing ervan de verzameling van gegevens bij de betrokken persoon in het gedrang zou brengen;
• het recht van toegang en het recht van verzet van de betrokken persoon niet van toepassing is op verwerkingen van persoonsgegevens voor uitsluitend journalistieke, artistieke of literaire doeleinden in de mate dat de toepassing ervan een voorgenomen publicatie in het gedrang zou brengen of aanwijzingen verschaffen over de bronnen van informatie.
Deze uitzonderingen hebben deels te maken met de uitoefening van het democratisch controlerecht door journalisten, de zogenaamde “waakhondfunctie” van de pers in een democratische samenleving. Dit controlerecht mag natuurlijk niet misbruikt worden. Meer lezen

Agressieve politie agent vliegt cameramannen aan

Te bizar voor woorden. Dat is een voorval dat freelance-cameraman Jaring Rispens uit Wommels op Vlieland overkwam. Jaring ging naar Vlieland omdat bij graafwerkzaamheden een zeemijn was gevonden bij een vakantiehuisje. In de buurt van de mijn kon hij gewoon zijn werk doen, maar toen Jaring wat meer afstand wilde nemen en vanaf de doorgaande weg wilde filmen werden hij en de Vlielander cameraman Dirk Bruin door een politie-agent gesommeerd om te stoppen met filmen. Nou mag iedereen op straat iedereen filmen, zelfs als je journalist bent, maar deze agent stelde zijn eigen regels op Vlieland. De man kon bovendien zijn handen niet thuis houden. Nou kijkt u zelf maar naar dit bizarre voorval van een agressieve politieman.

journalistiek: afzijdig blijven is geen optie

follow the money logo Volgens Eric Smit kunnen journalisten – onderzoeksjournalisten in het bijzonder – niet afzijdig blijven. Ze dienen een kant te kiezen en bereid te zijn de confrontatie met de macht aan te gaan.  Meer lezen

logo_svdjJournalistiek in diskrediet

Een onderzoek naar de journalistiek in Nederland: Checken en dubbel checken! Journalisten weten precies hoe het hoort. Maar gedragen ze zich daar ook naar? Meer lezen

apache-logoGeheim protocol tussen mediagroepen en Financiën

AUTEUR Tom Cochez

De Europese Commissie heeft België in gebreke gesteld voor een geheim protocol, opgemaakt tussen de administratie Financiën en grote mediagroepen. Dat protocol stipuleert dat de uitgevers geen btw moeten betalen op hun digitale nieuwsproducten. Door een toevalligheid kreeg Europa lucht van de geheime ‘Belgische regeling’ en stelde ons land prompt in gebreke. Meer lezen

Haatimam of hatelijke politieke- en mediapropaganda?

Op de online krantensites wordt Memri omschreven als het “internationaal instituut dat onderzoek voert naar de media in het Midden-Oosten.”

Dat klinkt heel erg academisch, maar Memri lijkt veel meer op een door de Israëlische veiligheidsdiensten opgezette anti-islamitische propagandamachine dan op een academisch onderzoeksinstituut.  Meer lezen

PR-bureaus nemen de journalistiek stilaan over

Auteur Dominique Soenens

In tien jaar tijd is het aantal PR- en communicatiebureaus in ons land verdrievoudigd. Een teken aan de wand voor de journalistiek in België, die door alsmaar minder mensen beoefend wordt? “Dit is héél verontrustend.” Meer lezen

logo Knack.be ‘Wie inbreuk pleegt op de grenzen van de roddelbladen, mag kruisiging verwachten’

De invloedrijke linkse auteur Owen Jones fileert in ‘Het Establishment’ de Britse elite, lobbygroepen en machtige mediagroepen. In dit fragment, over de te nauwe banden tussen media en politiek, komt Jones tot de harde conclusie dat een vrije pers niet bestaat in Groot-Brittannië. Meer lezen

de nieuwe reporter logoJournalistiek 3.0

Analyse Anneke van Ammelrooy

De vijfde macht op internet brengt de geloofwaardigheid van de journalistiek aan het wankelen

Het weekblad Die Zeit is begonnen aan een serie over ‘waarheid en propaganda’ en spaart daarbij de zelfkritiek niet. Voor DNR geeft Anneke van Ammelrooy een samenvatting van elke aflevering. In deel 1: hoe internet de geloofwaardigheid van de gevestigde media ondermijnt.

Meer dan de helft van de Duitsers, ook de intellectuele, politiek geïnteresseerde lezers van dit weekblad, vertrouwt de eigen media niet meer of weinig, zo blijkt uit een enquête. De crisis in de geloofwaardigheid is aangewakkerd door de ontwikkelingen op internet, meent Die Zeit, waar een vijfde macht is ontstaan, compleet met kwaadaardige trollen van onder meer het Kremlin. Meer lezen

Waarom moet je niet geloven wat in de krant staat?

Op 10 oktober 1990 zorgt de emotionele getuigenis van het Koeweitse meisje Nayirah voor de start van de eerste Golfoorlog. Nayirah verklaart dat Iraakse soldaten in Koeweit baby’s uit de couveuses halen en ze op de koude ziekenhuisvloer voor dood achterlaten. De getuigenis blijkt achteraf nep. Nayirah is ingehuurd door een pr-agentschap uit de Verenigde Staten. In dit college vertelt professor Hamelink waarom de waarheid altijd als eerste sneuvelt in een oorlog.

Oude en Nieuwe media over beeldvorming censuur en manipulatie

Deze videopresentatie geeft u inzicht in de vaak subtiele manipulatie van de beeldvorming tot aan totalitaire censuur en propaganda door media toe. Onderliggende belangen overschaduwen soms de onafhankelijkheid van de informatieverstrekking. Wat zeggen anderen over hetzelfde onderwerp? Wat krijgt u waarom, hoe, wanneer en van wie te lezen? Deze lezing werd uitgesproken door Dhr. A.B. Hofstede, MD, MBA, BLL.

Hoe Vice de gevestigde media tegen de schenen schopt

vice-logoVice samenvatten in één zin? Onmogelijk. Reporters die vaak excentrieker zijn dan de onderwerpen waarover ze berichten; roken, drinken en zelf gebruik van drugs terwijl de camera draait; expliciete woordenschat die ieders grootmoeder een hartaanval zou bezorgen en een hoop andere ongeregeldheden. Dit lijkt op het eerste gezicht haast alle regels van de journalistiek te overtreden, toch is dit de onorthodoxe manier waarop Vice zijn succesformule baseerde en zo de wereld veroverde met een vernieuwende visie op de hedendaagse journalistiek. Meer lezen

Meet the Man Transforming Journalism in Turkey

Frustrated at established media outlets, Engin Onder took to Twitter to create a citizen journalism organization.

Onder believed that the established media companies were subject to government censorship and were compromised by its own business interests and therefore could not be counted on to deliver hard-hitting news. (Reporters Without Borders, a media watchdog, ranks Turkey 149th among 180 countries in its 2015 press freedom index.) So a couple of weeks after the bombing Onder, along with two other college friends, Cem Aydoğdu and Safa Soydan, decided to launch a Twitter account they named 140journos. Their plan: to produce news that went unreported by the Turkish press. Check out